Posts tonen met het label Griel. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Griel. Alle posts tonen

maandag 21 maart 2016

Wie graaft zal vinden

Daar is tie weer even, de Griel. Op dit moment ben ik allerlei verzamelde waarnemingen uit Gelderland aan het 'opwaarderen'. Dat houdt in, door contact te zoeken met waarnemers zoveel mogelijk extra informatie boven water zien te krijgen dan alleen in de literatuur vermeld staat.

Zo is er van een Griel in de Maneswaard bij Opheusden in 1987 alleen een eenregelig vermelden bekend uit de Avifauna van Wageningen [Leys et al 1993]. Na lang zoeken via allerlei contacten, verkreeg ik een mailadres van de waarnemer, H. de Wilde. De beste man is nu 85 jaar, maar mij was verteld dat hij nog een goed geheugen heeft. Vanochtend vond ik tot mijn grote vreugde ineens een mail in de inbox. Zulke verhalen wil ik jullie niet onthouden. Dit is waar ik het voor doe!

(overigens is er ook een Griel boven water gekomen van 5 juni 1949 bij Doesburg, door Herman Leys. Eveneens (nog) maar een regel uit zijn dagboek van bekend, maar iemand die vele Grielen in die jaren in de duinen heeft gezien. Uiteraard zal ik proberen ook zijn verhaal te verkrijgen...)
Waarnemingen Griel in Avifauna van Wageningen [Leys 1993]

Het verhaal door Hans de Wilde over zijn Griel bij Opheusden:
_____
"Verrassend om nog vragen te krijgen over een waarneming van bijna dertig jaar geleden en opvallend hoe helder die gebeurtenis mij nu nog voor de geest staat. Maar aantekeningen ervan heb ik niet. Op de bewuste negende mei 1987, ’s ochtends omstreeks negen uur vermoed ik, was ik met mijn destijds 15 jaar oude zoon op zoek naar kuikens van kievit en grutto in de uiterwaarden van de Rijn in het kader van het zogenaamde “snaveltjes onderzoek” van Beintema, gericht op het leggen van een verband tussen de lengte van de snavel en de leeftijd van het bijbehorende kuiken. Het was die ochtend behoorlijk heiig, maar toch met ruim voldoende zicht. Bij het met de kijker afzoeken van een recent ingezaaide maisakker vloog op een afstand van naar schatting c. 100 m de vogel plotseling op en verdween laagvliegend en eenzaam naar de rivier richting Wageningen. Ik heb de vogel nauwelijks aan de grond gezien maar het vleugelpatroon en gedrag van een (op)vliegende Griel zijn zo karakteristiek dat verwarring met een andere soort in dit geval uitgesloten is. Ik teken hierbij aan dat ik ook dertig jaar geleden de Griel al goed kende van talloze waarnemingen in Griekenland, Frankrijk, Spanje en Portugal. Mijn verbazing daar op die plek en op dat moment een Griel te ontmoeten herinner ik me nog heel goed. De waarneming vond plaats in SOVON blok 39-37-13, met de coördinaten: 51° 56’ 32” N x 5° 38’ 20” O. Ik heb de vogel minder dan een minuut in de kijker gehad en fotografisch is niets vastgelegd. In mijn aantekenboekje staat op die datum alleen “GRIEL!”. Ik zou het leuk vinden te horen als ook andere waarnemers de vogel omstreeks die datum in Gelderland hebben gezien. Voor mij persoonlijk is het de enige waarneming van een Griel in Nederland, hoewel in mijn prille jeugd de soort nog regelmatig gebroed moet hebben in de duinen bij Bergen (N.H.)."

Literatuur
Leys, H., Sanders, G. & Knol, W. 1993. Avifauna van Wageningen en wijde omgeving. KNNV Vogelwerkgroep Wageningen, Wageningen.

zondag 14 februari 2016

De Griel in Gelderland

stand van zaken onderzoek


Geheel soorteigen blijven er na maanden nog stééds mysterieuze verhalen van de Griel de kop op steken uit de voren diep in grijze massa's bij mensen waar ik navraag doe. De vragen gaan veelal over één waarneming, maar regelmatig krijg ik er twee voor terug! Vaak beginnen die geruchten met 'ergens in de jaren..', of 'volgens mij had die of die ooit tijdens een Nachtzwaluwtelling...'. Vaak volgen er dan enige weken details zoeken en stilte, om dan ineens een helder verhaal tussen m'n mail te vinden.
Reden waarom ik graag nog even blijf doorgraven. Mijn nieuwsgierigheid naar deze soort in Gelderland is wat dat betreft volkomen uit de hand gelopen...

Toch deel ik hierbij een eerste overzicht aan waarnemingen van Grielen in Gelderland, welke tot heden zijn verzameld. Dit zijn ze allemaal, dus ongeacht hun status. Dit omdat algemene geruchten dus na maanden ineens invulling kunnen verkrijgen.
Griel, Maldens Vlak, Heumen, 5 mei 2012 (©Huub Crommentuyn)

Dit algemene overzicht is al reeds verder uitgewerkt in een (concept)artikel over de soort in Gelderland. Maar mijn gevoel zegt dat de laatste Griel nog niet binnen is! Daarom mijn verzoek, om een zo breed mogelijk publiek te bereiken, deze posting zoveel mogelijk te verspreiden. Dan krijgt jij er een mooi verhaal, mét foto's, voor terug. Alvast dank!

Overzicht verzamelde waarnemingen Griel 
(zowel aanvaard als onbeoordeeld)
  1. 20 - 21 juni 1942   Doornspijksche Heide, Elburg
  2. 19 - 23 augustus1942  Doornspijksche Heide, Elburg
  3. 25 - 26 juni 1944  Doornspijksche Heide, Elburg
  4. 5 juni 1949  uiterwaarden IJssel, Doesburg
  5. 29 april 1961  Ermelo, Ermelo (raamslachtoffer) !
  6. 31 mei 1975  Sysselt, Ede
  7. 12 juni 1976  Mosselsche Zand, Otterlo, Ede
  8. 6 oktober 1977  Oostereng, Renkum, Wageningen
  9. begin jaren '80 Druten, Druten
  10. 2 augustus 1980  Holdeurn, Berg en Dal
  11. 5 juni 1984  Putterpolder, Putten, Nijkerk
  12. 9 mei 1987  Maneswaard, Opheusden, Wageningen !
  13. 1 juni 1992  Blauwe Kamer, Wageningen 
  14. 28 april 1993  Ubbergen dorp, Berg en Dal
  15. 5 - 7 juni 1994  Wilpse Klei, Wilp, Voorst 
  16. 26 juli 1998  Hulshorsterzand, Nunspeet
  17. 7 juni 1999  Pampelsche Zand, Ede
  18. 7 - 8 juni 1999  Pampelsche Zand, Ede
  19. begin juni 2000 één dag Hoge Veluwe, Ede !
  20. 5 juni 2001  Deelense Zand, Hoge Veluwe, Ede
  21. 12 juni 2001  Deelense Zand, Hoge Veluwe, Ede
  22. 19 juni 2001  Oud-Reemsterveld, Hoge Veluwe, Ede
  23. 25 juni 2001  Middenzand, Hoge Veluwe, Ede
  24. 9 juli 2002  Zweefvliegveld Terlet, Arnhem
  25. Juni 2003  Mosselsche Zand, Otterlo, Ede
  26. 13 juni 2003  Delhuijzen, Veluwezoom, Arnhem
  27. 15 juni 2003  Otterlosche Zand, Ede
  28. 17 juni 2003  De Pollen, Hoge Veluwe, Ede
  29. 20 juni 2003  Planken Wambuis, Ede
  30. 21 juni 2003  Otterlosche Zand, Ede
  31. 11 juli 2003  Planken Wambuis, Ede
  32. 2 - 3 mei 2004  De Heurne, Aalten
  33. 15 mei 2004  Hoog Buurlosche Heide, Apeldoorn
  34. 8 oktober 2004  Kaliwaal, Ooijpolder, Berg en Dal
  35. 31 juli 2006  Grebbedijk, Wageningen 
  36. 16 mei 2007  Dennenkamp, Groesbeek, Berg en Dal
  37. 19 mei 2007  Hummelo, Bronkhorst
  38. 31 maart 2011  Vliegveld Deelen, Ede
  39. 5 mei 2012  Zweefvliegveld Maldens Vlak, Heumen
  40. 16 juni 2013  Laag Wolfheze, Doorwerth, Renkum
  41. 25 juni 2013  Schuytgraaf, Arnhem
  42. 26 - 27 april 2015  Hierden, Harderwijk


Dankwoord
Huub Crommentuyn wil ik hartelijk danken voor het mogen gebruiken van zijn foto!

(tekst Remco Wester, 14 februari 2016)
__________________________________________________
Bezoek ook de website Avifauna van Gelderland

zondag 26 april 2015

Griel bij Hierden, Harderwijk!

Een leuke ontdekking net door Wolbert Hermus: aan het eind van de Ooster Mheenweg, langs het Veluwemeer bij Hierden (ten N van Harderwijk) verblijft een Griel.
Griel, Ooster Mheenweg, Hierden, Harderwijk, 26 april 2015 (Pieter Doorn/waarneming.nl)
Er zijn van deze dwaalgast acht aanvaarde gevallen voor Gelderland: vijf aanvaard door de Commissie Dwaalgasten Nederlandse Avifauna (CDNA) en drie door Waarneming.nl. Twaalf (bekende) waarnemingen worden nog nader uitgezocht, waaronder een exemplaar dat op 29 april 1961 in Ermelo tegen een raam zou zijn gevlogen, maar bij de CDNA niet bekend is.
De Griel werd tot en met 2008 beoordeeld door deze commissie.

Webreferenties
Dutch Bird Alerts - Griel 
Waarneming.nl - Gelderland - Griel